Thượng mã phong là gì? Tìm hiểu nguyên nhân và cách chữa trị
Thượng mã phong (hay còn gọi là phạm phòng, trúng phong) là 'cơn ác mộng' phòng the có thể dẫn đến đột tử nếu không được cấp cứu kịp thời. Nhiều nam giới chủ quan cho rằng đây chỉ là chuyện trong phim ảnh, nhưng thực tế các ca cấp cứu nam khoa vì tình trạng này đang ngày càng trẻ hóa. Bài viết dưới đây được tham vấn y khoa bởi Bác sĩ Nguyễn Minh Thu – Phòng khám Đa khoa Thái Hà sẽ giải thích chi tiết thượng mã phong là gì, hướng dẫn sơ cứu chuẩn y khoa 2026 và cách phòng ngừa hiệu quả.
Thượng mã phong là gì?
Thượng mã phong (tên y học: Phạm phòng) là tình trạng đột tử hoặc tai biến mạch máu não xảy ra đột ngột trong quá trình quan hệ tình dục. Biểu hiện đặc trưng nhất là nam giới sau khi xuất tinh rơi vào trạng thái bất tỉnh, chân tay lạnh toát, thở gấp, mồ hôi vã ra đầm đìa và tinh dịch chảy liên tục không kiểm soát. Đây là tình trạng cấp cứu tối khẩn cấp.
Những đối tượng có nguy cơ gặp phải tình trạng này bao gồm:
- Nam giới bị suy giảm thể lực do làm việc quá sức, hoặc sử dụng quá nhiều chất kích thích khi quan hệ tình dục.
- Những người gặp phải vấn đề về não như: Rối loạn tuần hoàn não, động kinh, có tiền xử xuất huyết não,..
- Nam giới mắc các bệnh lý về tim mạch: Rối loạn nhịp tim, bị nhồi máu cơ tim, thuyên tắc động mạch,..
- Những người có quan hệ tình dục liên tục trong thời gian ngắn, làm cho dương khí bị suy giảm mạnh dẫn đến nhồi máu cơ tim.
Mặc dù vấn đề thượng mã phong xuất hiện ở mức độ cực ít ỏi và là căn bệnh phổ biến, nhưng nam giới và nữ giới cần phải nắm được vấn đề để lỡ may có gặp phải tình trạng này để biết cách xử lý tình huống, tránh những trường hợp không may xảy ra.
Nguyên nhân gây bệnh thượng mã phong
Để phòng tránh những biến chứng sau này có thể xảy ra, bạn có thể tìm hiểu qua những nguyên nhân gây bệnh thượng mã phong bao gồm:
Do tình trạng sức khỏe người bệnh kém trong quan hệ
Sức khỏe chính là nguyên nhân chủ yếu gây nên hiện tượng thượng mã phong ở nam giới, do thói quen sinh hoạt tình dục khi nam giới bị cảm lạnh, thoát khí. Người bệnh trong khi quan hệ không đảm bảo sức khỏe cộng thêm việc vận động mạnh gây ra hiện tượng nhịp tim nặng, rối loạn tuần hoàn não, bị thiếu máu cục bộ.
Ngoài ra, có một số trường hợp người bị mắc chứng bệnh lý nặng, hoặc trong giai đoạn phục hồi sức khỏe, khi dao hợp cũng dẫn đến bị tai biến. Cho nên tình trạng sức khỏe của người bệnh là yếu tố quan trọng quyết định đến vấn đề nam giới có khả năng bị thượng mã phong hay không.
Do trường hợp bệnh nhân mắc bệnh lý về tim mạch hoặc não bộ
Đây là một trong những nguyên nhân chính gây ra trường hợp thượng mã phong thường xảy ra ở những người có sẵn bệnh tim mạch và huyết áp nói chung, trong đó khi thực hiện giao hợp sẽ khiến hệ thần kinh thực vật được kích thích quá mức gây ra các dồn nến lên tim mạch và mạch máu, từ đó người bệnh có thể bị trụy tim.
Đôi khi thượng mã phong còn khiến cho nam giới bị nhồi máu cơ tim cấp, thuyên tắc động mạch phổi, bị tụt huyết áp, xuất huyết não,.., ở các đối tượng: Người có nền về bệnh tim mạch, người có huyết áp cao, người thường bị stress kéo dài nhưng lại quan hệ tình dục ngay lập tức khi tinh thần không ổn định dễ xảy ra nguy cơ thượng mã phong.
Do có đời sống tình dục không khoa học
Quan hệ tình dục không khoa học, nam giới quan hệ tình dục nhiều lần, có quan hệ kéo dài, lạm dụng chất kích thích khi quan hệ tình dục, quan hệ tình dục với nhiều tư thế phức tạp sẽ gây thất thoát khí lưu làm tăng nguy cơ dẫn đến thượng mã phong.
Triệu chứng của bệnh thượng mã phong
Triệu chứng của bệnh thượng mã phong thường không rõ ràng ngay cả trước khi bệnh nhân rơi vào tình trạng bất tỉnh, thường là sau khi đạt cực khoái. Những trường hợp bệnh nhân bị bất tỉnh ngay sau khi lên đỉnh thì có khả năng cao sẽ bị đột tử, người bệnh cần tỉnh táo khi có những triệu chứng sau đây:
- Đang quan hệ đột nhiên tay chân co giật không tự chủ được.
- Chân tay ra nhiều mồ hôi, bàn tay bàn chân lạnh ngắt.
- Mặt mũi bị biến sắc, trắng bệch, tái mét do thiếu máu lên não.
- Toàn thân bị yếu ướt, tứ chi không cử động được.
- Bị tức ngực khó thở, mệt lả đi.
- Bị bất tỉnh nhân sự, lay dậy không được.
Để tối ưu SEO và đạt được vị trí Featured Snippet (Top 0), nội dung cần được trình bày gãy gọn, chia bước rõ ràng (Step-by-step) và lồng ghép khéo léo các từ khóa bạn yêu cầu.
Dưới đây là nội dung đã được viết lại hoàn chỉnh, giọng văn chuyên gia (Bác sĩ Nguyễn Minh Thư), kết hợp giữa kiến thức dân gian và y khoa hiện đại:
Cách chữa trị bệnh thượng mã phong: Phác đồ xử lý khẩn cấp chuẩn Y khoa
Theo Bác sĩ Nguyễn Minh Thư (Phòng khám Đa khoa Thái Hà), cách chữa trị bệnh thượng mã phong hiệu quả nhất phụ thuộc hoàn toàn vào "thời điểm vàng" ngay khi sự việc xảy ra. Dưới đây là quy trình xử lý kết hợp giữa kinh nghiệm dân gian và y học hiện đại mà người bạn đời bắt buộc phải nắm rõ:
1. Nguyên tắc "Bất di bất dịch": Không được tách rời
Điều tối kỵ nhất khi sơ cứu thượng mã phong là người vợ (bạn tình) vì hoảng sợ mà đẩy chồng ra ngay lập tức. Hành động này làm áp suất thay đổi đột ngột, khí lạnh xâm nhập khiến nam giới trụy tim và tử vong ngay lập tức.
Việc cần làm: Giữ nguyên tư thế quan hệ, ôm chặt người chồng để ủ ấm, duy trì nhiệt lượng cơ thể.
2. Xử lý theo phương pháp dân gian (Kích thích huyệt đạo)
Trong lúc chờ đợi sự hỗ trợ, hãy áp dụng ngay mẹo dân gian dùng vật nhọn kích thích mạnh vào huyệt đạo để giữ lại dương khí:
Kích thích Huyệt Trường Cường: Dùng một vật nhọn (trâm cài tóc, kim băng, hoặc móng tay sắc) châm hoặc ấn thật mạnh vào huyệt trường cường (vị trí nằm giữa hậu môn và xương cụt). Nếu không có vật nhọn, có thể nhổ mạnh lông mao quanh vùng hậu môn để gây đau, kích thích thần kinh giúp người bệnh tỉnh lại.
Ấn huyệt Nhân Trung: Kết hợp dùng ngón tay cái ấn mạnh vào huyệt nhân trung (điểm lõm nằm giữa mũi và môi trên) để kích thích hô hấp.
Tại sao phải tác động vào Huyệt Trường Cường?Theo Bác sĩ Nguyễn Minh Thư, trong lúc chờ xe cấp cứu, người vợ tuyệt đối không được đẩy chồng ra khỏi người vì khí lạnh sẽ xâm nhập đột ngột gây ngưng tim. Hành động dùng vật nhọn (trâm cài tóc, kim băng hoặc móng tay) ấn mạnh vào huyệt trường cường (nằm giữa hậu môn và bộ phận sinh dục) có tác dụng kích thích thần kinh mạnh mẽ, giúp giữ lại dương khí và duy trì nhịp tim cho nạn nhân. Đồng thời, kết hợp ấn mạnh huyệt nhân trung để kích thích hô hấp.
3. Xử lý theo y học hiện đại (Hô hấp và CPR)
Sau khi người bệnh có phản ứng nhẹ hoặc khi đã đặt được người bệnh nằm xuống ở tư thế đầu thấp, cần chuyển sang các bước sơ cứu y khoa hiện đại:
Kiểm tra đường thở: Nếu thấy nam giới ngừng thở, tím tái, cần thực hiện hô hấp nhân tạo ngay lập tức kết hợp CPR ép tim ngoài lồng ngực.
Kỹ thuật CPR: Đặt hai tay chồng lên nhau ở giữa ngực, ấn mạnh và nhanh (tần số 100-120 lần/phút) để duy trì tuần hoàn máu não.
Gọi cấp cứu: Song song với việc sơ cứu, phải gọi ngay 115 hoặc đưa đến cơ sở y tế gần nhất. Tuyệt đối không để bệnh nhân tự đi lại.
Lưu ý từ Bác sĩ Thư: Thượng mã phong (phạm phòng) là tai biến mạch máu nghiêm trọng. Ngay cả khi đã sơ cứu tỉnh lại, bệnh nhân vẫn cần được đưa đi khám nam khoa và kiểm tra tim mạch để tránh biến chứng về sau.
Bài viết trên đây đã cung cấp đầy đủ thông tin về thượng mã phong là gì, nguyên nhân triệu chứng và cách chữa trị như thế nào. Đây là những kiến thức vô cùng bổ ích, mong rằng bạn đọc có thêm kinh nghiệm để xử lý khi gặp phải tình trạng này để tránh được những nguy hiểm cho sức khỏe.
Thông tin hữu ích
- Cấu tạo bộ phận sinh dục nam
- Cách làm tăng kích thước vòng 1
📚 Nguồn tham khảo y khoa:
- American Heart Association (AHA): "Sexual Activity and Cardiovascular Disease" (Hoạt động tình dục và bệnh tim mạch).
- Mayo Clinic: "Sudden cardiac arrest" (Cấp cứu ngưng tim đột ngột).
- Hội Y học Cổ truyền Việt Nam: Chuyên luận về chứng "Phạm phòng" và huyệt Trường Cường.
Nội dung bài viết được tham vấn chuyên môn bởi Bác sĩ Nguyễn Minh Thư. Tuy nhiên, Thượng mã phong là tình trạng cấp cứu tối khẩn cấp (Emergency). Thông tin trên đây chỉ mang tính chất hướng dẫn xử lý ban đầu và tra cứu.
Chúng tôi không chịu trách nhiệm nếu quý khách áp dụng sai kỹ thuật sơ cứu hoặc chậm trễ trong việc gọi xe cấp cứu 115. Đối với người có tiền sử bệnh tim mạch, huyết áp, vui lòng thăm khám định kỳ để phòng ngừa rủi ro đột tử khi quan hệ.
Bác sĩ CKI Nguyễn Minh Thư
