Mang thai 3 tháng đầu nên ăn gì? Thực đơn "Vào con không vào mẹ"

Cập nhật:

18/12/2025 1:34 PM

Tác giả:

Bác sĩ CKI Lê Thị Cẩm Hương

Bài viết này được Kiểm duyệt và Tham vấn Chuyên môn bởi: Bác sĩ Chuyên khoa I Lê Thị Cẩm Hương

⭐ Bác sĩ Chuyên khoa I Lê Thị Cẩm Hương

Bác sĩ Chuyên khoa I Lê Thị Cẩm Hương là chuyên gia Sản Phụ khoa với hơn 30 năm kinh nghiệm, từng công tác tại **Bệnh viện Thanh Nhàn** và chuyên sâu trong điều trị **Vô sinh - Hiếm muộn**.

Tóm tắt Kinh nghiệm Chuyên môn Nổi bật:

  • Học vấn & Bằng cấp: Tốt nghiệp Đại học Y Hà Nội (1986). Hoàn thành Chuyên khoa I Sản Phụ khoa.
  • Kinh nghiệm: Nguyên Bác sĩ Sản Phụ khoa tại Bệnh viện Thanh Nhàn (25 năm công tác). Từng công tác tại Phòng khám đa khoa Y học Quốc tế.
  • Chuyên môn sâu: Chuyên điều trị vô sinh - hiếm muộn, các bệnh lý viêm nhiễm phụ khoa, rối loạn kinh nguyệt và tư vấn sức khỏe sinh sản.
  • Hiện tại: Là Bác sĩ Sản Phụ khoa chủ chốt tại Phòng khám Đa khoa Thái Hà.

Mang thai 3 tháng đầu nên ăn gì? Đây là băn khoăn của nhiều bà mẹ về dinh dưỡng trong quá trình mang thai. Cùng phòng khám đa khoa Thái Hà tìm hiểu ngay sau đây.

Tóm Tắt Tin Sức Khỏe [Hiện]

Mang thai 3 tháng đầu nên ăn gì?

Thai nhi trong giai đoạn 3 tháng đầu mới được hình thành nên còn khá yếu. Do đó, thực phẩm tốt cho mẹ bầu mang thai 3 tháng đầu đóng vai trò rất quan trọng cho sự phát triển của bé trong suốt thai kỳ. Trong giai đoạn này, các mẹ bầu nên bổ sung các món ăn có chứa đầy đủ các chất dinh dưỡng thiết yếu sau:

Mang thai 3 tháng đầu nên ăn gì?
Mang thai 3 tháng đầu nên ăn gì?

- Axit folic hay vitamin B9: Đây là chất rất cần thiết cho hệ thần kinh của bé. Khi thiếu Axit Folic có thể dẫn đến: khiếm khuyết ống thần kinh, thai vô sọ hoặc tăng nguy cơ trẻ bị dị tật bẩm sinh ở tim, sứt môi,... Thịt gia cầm, ngũ cốc, các loại rau xanh, các loại trái cây giàu axit như chanh, cam,... là nguồn Vitamin B9 rất cần cho mẹ và bé. Tùy vào cơ địa của mỗi mẹ mà cần bổ sung từ 400 đến 600mcg axit folic mỗi ngày.

- Sắt: Đây là chất cần thiết trong việc vận chuyển oxy và các chất dinh dưỡng đến thai nhi, ảnh hưởng đến sự phát triển não bộ của thai nhi và tăng cường hệ miễn dịch của cả mẹ và bé. Khi thiếu sắt, mẹ bầu sẽ gặp tình trạng mệt mỏi, khó chịu, xanh xao, gây ảnh hưởng không nhỏ đến thai kỳ. Ngoài việc uống bổ sung viên sắt thì các thực phẩm như thịt bò, cải xoăn, ngũ cốc,... cũng chính là nguồn bổ sung sắt cần thiết cho mẹ và bé. Hàm lượng tiêu chuẩn sắt cần thiết cho mẹ bầu là từ 40 – 60 mg sắt mỗi ngày để có một thai kỳ khỏe mạnh.

- Canxi: Việc bổ sung canxi rất quan trọng cho sức khỏe của cả mẹ và thai nhi. Để tránh tình trạng mẹ bầu hay mệt mỏi, đau cơ hoặc tụt canxi huyết cho mẹ hoặc thai nhi dị tật về xương, thấp, lùn,... thì các mẹ bầu cần bổ sung thêm vi chất này đầy đủ mỗi ngày trong suốt thai kỳ. Canxi là chất cần có trong 3 tháng đầu mang thai. Bạn có thể cung cấp Canxi bằng cách ăn hải sản hoặc các loại thực vật như cà rốt, vừng,... Mẹ bầu cần bổ sung thêm canxi từ 800 – 1000mg và nên tăng dần theo chu kỳ mang thai nhé!

- Protein: Đây là thành phần không thể thiếu trong cơ thể, giúp mẹ bầu có một thai kỳ khỏe mạnh. Bà mẹ có thể bổ sung nguồn đạm (protein) dồi dào từ các loại thực phẩm như thịt, các loại đậu, ngũ cốc,... Mẹ bầu cần bổ xung khoảng 90gr protein mỗi ngày.

- Các vitamin và khoáng chất: Đây là các chất nâng cao đề kháng cho mẹ và bé, ngoài nâng cao chất đề kháng các chất này còn hạn chế tình trạng ợ hơi, táo bón, sạm da,... trong suốt thai kỳ của mẹ bầu. Các mẹ đừng bỏ qua các loại rau xanh và các loại trái cây như táo, cam, nho, quýt,... để bổ sung đầy đủ các chất xơ và Vitamin cần thiết cho cơ thể nhé! Đây là chất rất cần thiết cho mẹ bầu đang mang thai 3 tháng đầu cũng như trong suốt chu kỳ mang thai. Các mẹ nên bổ sung ít nhất khoảng 300gr vitamin mỗi ngày để cơ thể hấp thụ cho mẹ và bé cùng phát triển nhé!

Thông tin sức khỏe nên xem:

- Dấu hiệu mang thai

- Dấu hiệu thụ thai thành công

- Dấu hiệu thai ngoài tử cung

- Sau bao lâu quan hệ thì biết có thai

Bác sĩ sản phụ khoa chia sẻ 20 thực phẩm tốt cho mẹ bầu trong 3 tháng đầu thai kỳ

Giai đoạn 3 tháng đầu của thai kỳ là thời điểm vô cùng quan trọng, đặt nền móng cho sự phát triển toàn diện của thai nhi. Dưới đây là 20 loại thực phẩm được các chuyên gia dinh dưỡng khuyến nghị nên bổ sung trong chế độ ăn hàng ngày của mẹ bầu.

1. Đậu đen

Đậu đen giàu vitamin nhóm B, đặc biệt là vitamin B9 (axit folic), giúp ngăn ngừa dị tật ống thần kinh ở thai nhi. Ngoài ra, đậu đen còn chứa protein thực vật, chất xơ và sắt, hỗ trợ tiêu hóa và ngăn ngừa thiếu máu trong thai kỳ.

2. Măng tây

Măng tây là nguồn cung cấp axit folic lý tưởng cho mẹ bầu. Đồng thời, loại rau này còn giàu chất xơ, hỗ trợ nhu động ruột, hạn chế táo bón - một tình trạng thường gặp trong thai kỳ.

3. Các loại trái cây tươi

Trái cây như cam, chuối, táo, nho, dâu tây,… cung cấp vitamin C, A, kali, chất xơ và chất chống oxy hóa, giúp tăng cường sức đề kháng và hỗ trợ hấp thu sắt cho mẹ bầu.

4. Thịt bò nạc

Thịt bò chứa lượng sắt heme cao, dễ hấp thu, rất cần thiết cho quá trình tạo máu ở mẹ bầu. Ngoài ra còn cung cấp protein chất lượng cao giúp phát triển mô và cơ thai nhi. Nên ăn thịt bò đã nấu chín kỹ để đảm bảo an toàn.

5. Thịt gà

Thịt gà, đặc biệt là phần ức, cung cấp protein nạc, vitamin B6 và niacin, hỗ trợ phát triển tế bào và điều hòa nội tiết tố trong cơ thể người mẹ mà không gây tăng cân quá mức.

6. Cá hồi

Cá hồi rất giàu axit béo omega-3 (DHA và EPA) giúp phát triển não bộ và thị giác của thai nhi. Ngoài ra, cá hồi còn cung cấp vitamin D và canxi, hỗ trợ hệ xương của mẹ và bé.

7. Các loại hạt

Hạt óc chó, hạnh nhân, hạt điều, hạt chia,… chứa nhiều axit béo không bão hòa, magie, kẽm và folate. Đây là các vi chất rất cần thiết cho sự phát triển trí não và hệ thần kinh của thai nhi.

8. Trứng

Trứng là nguồn protein hoàn chỉnh, chứa vitamin D và choline – một dưỡng chất quan trọng cho sự phát triển trí não. Tuy nhiên, không nên ăn quá 5 quả/ngày để tránh đầy bụng và dư chất.

9. Súp lơ xanh (bông cải xanh)

Súp lơ xanh chứa nhiều sắt, axit folic, vitamin C và chất chống oxy hóa. Đây là loại rau lý tưởng cho bà bầu trong 3 tháng đầu để ngăn ngừa dị tật thai nhi và tăng cường hệ miễn dịch.

10. Đậu phộng (lạc)

Đậu phộng cung cấp protein và chất béo lành mạnh, tuy nhiên nên sử dụng với lượng vừa phải do có thể gây khó tiêu hoặc dị ứng. Nên dùng đậu phộng đã rang hoặc nấu chín, không nên ăn sống.

11. Sữa chua

Sữa chua là nguồn lợi khuẩn tốt cho hệ tiêu hóa, giúp cải thiện tình trạng táo bón trong thai kỳ. Đồng thời cung cấp canxi và vitamin D hỗ trợ phát triển xương cho thai nhi.

12. Cháo yến mạch

Yến mạch chứa nhiều chất xơ hòa tan, giúp mẹ bầu cảm thấy no lâu, ổn định đường huyết và hỗ trợ hệ tiêu hóa. Ngoài ra, yến mạch còn giàu vitamin B và khoáng chất như sắt, magie.

13. Ngũ cốc nguyên hạt

Ngũ cốc nguyên hạt như gạo lứt, yến mạch, lúa mạch chứa nhiều vitamin nhóm B, sắt, kẽm và chất xơ. Đây là nguồn năng lượng tốt cho cơ thể và giúp ngăn ngừa thiếu máu do thiếu sắt.

14. Rau xanh

Các loại rau lá xanh đậm như cải bó xôi, rau ngót, rau muống,... giàu vitamin A, C, sắt và axit folic. Rau xanh nên xuất hiện trong bữa ăn hằng ngày để tăng cường hệ miễn dịch và hỗ trợ tiêu hóa.

15. Sữa

Sữa bầu hoặc sữa tươi tiệt trùng là nguồn canxi, vitamin D, omega-3, DHA và nhiều khoáng chất cần thiết giúp hỗ trợ sự phát triển hệ xương và não bộ của thai nhi.

16. Khoai lang

Khoai lang chứa tinh bột chậm, giúp mẹ có năng lượng mà không làm tăng đường huyết đột ngột. Ngoài ra, chất xơ trong khoai giúp nhuận tràng, hạn chế táo bón, và beta-caroten trong khoai rất tốt cho mắt và da của bé.

17. Cà rốt

Cà rốt giàu vitamin A (dưới dạng beta-carotene), kali và chất chống oxy hóa. Giúp mẹ và bé có làn da khỏe mạnh, mắt sáng, đồng thời hỗ trợ phát triển mô và hệ thần kinh.

18. Đậu lăng

Đậu lăng là nguồn thực vật giàu sắt, folate, chất xơ và protein thực vật. Ăn đậu lăng giúp ngăn ngừa thiếu máu, ổn định tiêu hóa và cung cấp năng lượng cho mẹ.

19. Quả bơ

Bơ chứa axit folic, kali, chất béo không bão hòa, vitamin K, E, C và nhóm B. Ăn bơ giúp giảm nguy cơ dị tật thai nhi và tốt cho hệ tim mạch của mẹ.

20. Nước lọc

Uống đủ nước mỗi ngày (ít nhất 2 – 2.5 lít) giúp duy trì thể tích máu, hỗ trợ tuần hoàn nhau thai, điều hòa thân nhiệt và phòng ngừa táo bón. Mẹ bầu nên ưu tiên nước lọc, nước đun sôi để nguội, nước dừa tươi hoặc các loại nước ép trái cây tươi nguyên chất.

Ăn gì để con thông minh, ngừa dị tật?

Bác sĩ CKI Lê Thị Cẩm Hương nhấn mạnh: "3 tháng đầu là giai đoạn hình thành ống thần kinh và các cơ quan nội tạng. Mẹ không cần ăn quá nhiều (gấp đôi) nhưng bắt buộc phải ăn đủ 4 nhóm chất sau:"

Dưỡng chất Vai trò với thai nhi Thực phẩm giàu dưỡng chất
1. Axit Folic
(Vitamin B9)
QUAN TRỌNG NHẤT. Giúp ngăn ngừa dị tật ống thần kinh (nứt đốt sống, vô sọ) ở thai nhi. Súp lơ xanh (bông cải), Rau bina (cải bó xôi), Măng tây, Đậu lăng, Lòng đỏ trứng gà.
2. Sắt (Iron) Tăng thể tích máu để nuôi thai. Ngăn ngừa tình trạng thiếu máu, chóng mặt, ngất xỉu ở mẹ. Thịt bò nạc, Thịt heo, Bí đỏ, Các loại hạt (hạnh nhân, óc chó), Chuối.
3. DHA / Omega-3 Chiếm 20% trọng lượng não bộ. Giúp phát triển trí thông minh và thị giác cho bé ngay từ trong bụng. Cá hồi (nấu chín), Cá chép, Lòng đỏ trứng, Các loại hạt, Dầu ô liu.
4. Canxi & Protein Hình thành hệ khung xương, răng và cơ bắp vững chắc cho bé. Giảm đau lưng cho mẹ. Tôm, Cua đồng, Sữa chua, Phô mai, Sữa tươi tiệt trùng, Đậu phụ.

💊 Bác sĩ Hương lưu ý về viên uống bổ sung:

"Chế độ ăn hàng ngày thường khó cung cấp đủ lượng Axit FolicSắt cần thiết. Vì vậy, ngay khi biết tin có thai (hoặc trước khi mang thai 3 tháng), mẹ nên bổ sung thêm viên uống tổng hợp theo chỉ định của bác sĩ để đảm bảo con phát triển toàn diện nhất."

7 "Sát thủ" gây sảy thai mẹ bầu phải tránh xa

Bác sĩ Hương cảnh báo: "Trong 3 tháng đầu, thai nhi chưa bám chắc vào tử cung. Việc ăn nhầm các thực phẩm gây co bóp tử cung dưới đây có thể đẩy thai ra ngoài (sảy thai tự nhiên) cực kỳ nguy hiểm."

🌿 Nhóm 1: Các loại rau gây co bóp tử cung

  • 1. Rau ngót: Chứa hàm lượng lớn Papaverin - chất kích thích cơ trơn tử cung co thắt mạnh. Ăn rau ngót tươi hoặc uống nước ép rau ngót có nguy cơ sảy thai cao nhất.
  • 2. Rau răm: Có tính nóng, gây xuất huyết và kích thích tử cung. Ăn nhiều dễ dẫn đến sảy thai hoặc làm thai nhi kém phát triển.
  • 3. Ngải cứu (3 tháng đầu): Tuy là vị thuốc nhưng nếu dùng quá nhiều trong 3 tháng đầu sẽ gây ra hiện tượng ra máu, co thắt cổ tử cung.

🍍 Nhóm 2: Trái cây gây hại thai nhi

  • 4. Đu đủ xanh: Nhựa (mủ) đu đủ xanh chứa enzym hoạt động giống như OxytocinProstaglandin, kích thích tử cung đẩy thai ra ngoài. Chỉ nên ăn đu đủ khi đã chín vàng hoàn toàn.
  • 5. Dứa (Thơm): Chứa chất Bromelain làm mềm cổ tử cung, dễ gây dọa sảy thai. Mẹ bầu nên kiêng tuyệt đối trong tam cá nguyệt đầu tiên.

🍣 Nhóm 3: Thực phẩm nhiễm khuẩn & Thủy ngân

  • 6. Đồ sống (Sushi, Sashimi, Nem chua): Hệ miễn dịch của mẹ bầu rất yếu. Ăn đồ sống dễ nhiễm vi khuẩn Listeria, Salmonella... gây ngộ độc, sảy thai hoặc thai chết lưu.
  • 7. Cá biển chứa thủy ngân cao: (Cá thu, Cá ngừ đại dương, Cá kiếm, Cá kình). Thủy ngân tấn công trực tiếp vào hệ thần kinh non nớt của thai nhi, gây dị tật não bộ.

💡 Bác sĩ Hương nhắn nhủ: "Nếu lỡ ăn một vài miếng nhỏ các món trên thì mẹ cũng đừng quá hoảng sợ. Hãy dừng lại ngay và theo dõi cơ thể. Nếu thấy đau bụng dưới hoặc ra máu, hãy đến phòng khám ngay lập tức."

Thực đơn 7 ngày giúp mẹ giảm nghén, con đủ chất

Bác sĩ Hương hiểu rằng việc ăn uống trong giai đoạn này là một "cuộc chiến". Bí quyết nằm ở việc: Chia nhỏ bữa ăn (5-6 bữa/ngày) và ưu tiên thực phẩm khô, ít mùi.
Dưới đây là thực đơn gợi ý giúp mẹ vượt qua cơn nghén dễ dàng hơn:

Thứ Bữa Sáng
(7h00)
Bữa Trưa
(11h30)
Bữa Tối
(18h30)
Bữa Phụ
(9h30 & 15h00)
Thứ 2 Bánh mì kẹp trứng ốp la + 1 ly sữa đậu nành. Cơm + Thịt nạc rim nghệ + Canh bí đỏ thịt bằm. Cháo cá chép đậu xanh (Nấu loãng dễ nuốt). Sữa chua + Hạt hạnh nhân.
Thứ 3 Phở gà (bỏ da, ít béo) + Nước cam ép. Cơm + Tôm rang thịt + Súp lơ luộc. Nui xào bò sốt cà chua + Canh rau cải. Bánh quy mặn + Ngô luộc.
Thứ 4 Cháo sườn ngô non + 1 lát dưa lưới. Cơm + Cá hồi áp chảo + Canh mồng tơi (nấu chín kỹ). Cơm + Đậu phụ sốt cà + Canh sườn chua. Sinh tố bơ chuối + Hạt óc chó.
Thứ 5 Khoai lang luộc + 1 ly sữa bầu ấm. Cơm + Sườn xào chua ngọt + Rau lang luộc. Miến gà nấu măng khô (ít mỡ). Trái cây ít đường (Ổi, Táo) + Phô mai.
Thứ 6 Bún mọc dọc mùng (Thanh đạm). Cơm + Thịt bò xào măng tây + Canh khoai tây. Súp gà nấm hương + Bánh mì nướng. Ngũ cốc trộn sữa chua + Nho khô.
Cuối tuần Bánh cuốn nhân thịt (chín kỹ) hoặc Xôi gấc. Cơm + Cá chép kho tộ + Canh rau dền. Lẩu gà nấm (ăn tại nhà để đảm bảo vệ sinh). Chè hạt sen long nhãn (ít ngọt).
🍪 Mẹo 1: "Bữa ăn trên giường"

Để sẵn vài chiếc bánh quy mặn hoặc ngũ cốc khô ở đầu giường. Ăn 1-2 miếng ngay khi vừa thức dậy (trước khi bước xuống giường) sẽ giúp thấm hút dịch vị dạ dày, giảm cảm giác buồn nôn buổi sáng.

🍋 Mẹo 2: "Thần dược" Gừng & Chanh

Luôn mang theo kẹo gừng hoặc ngửi vỏ chanh tươi khi thấy nôn nao. Uống nước ấm từng ngụm nhỏ, tránh uống nước trong lúc ăn để không bị đầy bụng.

Lưu ý quan trọng khi lựa chọn chế độ ăn uống trong những tháng đầu của thai kỳ

Tháng đầu tiên của thai kỳ là giai đoạn vô cùng nhạy cảm và giữ vai trò đặc biệt quan trọng đối với sức khỏe của cả mẹ và thai nhi. Sau khi đã nắm rõ những loại thực phẩm nên và không nên sử dụng trong thời gian này, mẹ bầu cần đặc biệt chú ý đến một số nguyên tắc dinh dưỡng để đảm bảo thai kỳ phát triển ổn định và an toàn.

Trong tháng đầu tiên, cơ thể người mẹ bắt đầu có nhiều thay đổi do sự gia tăng và biến động của các hormone thai kỳ như hCG, estrogen và progesterone. Những thay đổi này có thể gây ra các triệu chứng mệt mỏi, buồn nôn, căng thẳng tinh thần hoặc chán ăn. Vì vậy, việc xây dựng một chế độ ăn uống hợp lý và khoa học sẽ giúp mẹ bầu cải thiện sức khỏe tổng thể, giảm bớt cảm giác khó chịu, đồng thời tạo nền tảng vững chắc cho sự phát triển của thai nhi.

Đặc biệt, đây cũng là giai đoạn mà các cơ quan quan trọng như tim, não, hệ thần kinh, hệ tiêu hóa... của thai nhi bắt đầu hình thành. Do đó, chế độ dinh dưỡng trong giai đoạn này có vai trò quyết định đối với sự phát triển toàn diện của bé và sức khỏe lâu dài của mẹ.

Một số lưu ý cụ thể khi xây dựng chế độ ăn trong tháng đầu thai kỳ bao gồm:

Lập thực đơn ăn uống khoa học và đa dạng:

Mẹ bầu nên xây dựng một chế độ ăn cân đối, kết hợp nhiều nhóm thực phẩm giàu dưỡng chất như tinh bột nguyên cám, chất đạm, chất béo lành mạnh, vitamin và khoáng chất. Việc thay đổi món ăn thường xuyên giúp cải thiện khẩu vị, đồng thời đảm bảo cung cấp đầy đủ dưỡng chất cần thiết.

Tăng cường rau xanh, trái cây tươi và uống đủ nước:

Các loại rau lá xanh đậm (như cải bó xôi, súp lơ xanh), trái cây tươi giàu vitamin C và axit folic (như cam, bưởi, dâu tây) nên được đưa vào thực đơn hằng ngày. Bên cạnh đó, mẹ bầu cần uống đủ từ 1,5 đến 2 lít nước mỗi ngày để hỗ trợ quá trình chuyển hóa, tăng cường tuần hoàn và phòng ngừa táo bón – một tình trạng thường gặp trong thai kỳ.

Không bỏ bữa, đặc biệt là bữa chính:

Việc bỏ bữa sẽ khiến cơ thể thiếu năng lượng, dễ mệt mỏi và ảnh hưởng xấu đến quá trình cung cấp dưỡng chất cho thai nhi. Dù bị ốm nghén hay chán ăn, mẹ bầu vẫn cần cố gắng ăn uống đúng giờ, chia nhỏ bữa ăn để dễ tiêu hóa hơn. Đồng thời, nên hạn chế tối đa việc ăn vặt bằng các món ăn thiếu lành mạnh như đồ chiên rán, bánh ngọt, nước ngọt có gas… vì chúng không cung cấp giá trị dinh dưỡng mà còn có thể gây tăng cân không kiểm soát hoặc rối loạn chuyển hóa.

Hy vọng với những kiến thức mà phòng khám Thái Hà đã chia sẻ về mang thai 3 tháng đầu nên ăn gì sẽ giúp ích cho chị em đang trong thai kỳ 3 tháng đầu. Chúc mẹ và bé luôn khỏe mạnh!

Tìm hiểu thêm:

- Cách tính tuần tuổi thai chính xác nhất

- Sàng lọc trước sinh là gì

- Địa chỉ khám thai tốt nhất tại Hà Nội

Bác sĩ tư vấn bệnh