Đang có kinh nguyệt có nên đi khám phụ khoa không? Cần lưu ý gì?

Đang có kinh nguyệt vẫn có thể đi khám phụ khoa , đặc biệt khi có triệu chứng bất thường. Nếu chỉ khám định kỳ hoặc lấy mẫu tế bào cổ tử cung (Pap), bạn thường nên chọn ngày không ra máu để thuận tiện và giảm nguy cơ mẫu xét nghiệm không đạt; không có quy tắc bắt buộc phải chờ đúng 3 ngày sau sạch kinh. Khi chảy máu nhiều, đau dữ dội hoặc ngất, không nên trì hoãn khám.

Đang có kinh nguyệt có nên đi khám phụ khoa không?

Một bạn đọc tên Thương (Hà Nam) chia sẻ rằng gần đây thường ngứa rát vùng kín, nhất là vào những ngày hành kinh, nên muốn biết có nên khám ngay hay chờ hết kinh.

Ngứa rát vùng kín có thể liên quan đến kích ứng do băng vệ sinh hoặc sản phẩm chăm sóc, viêm âm hộ - âm đạo do nấm, vi khuẩn hay một số bệnh lây truyền qua đường tình dục. Chỉ dựa vào ngứa rát không thể kết luận người bệnh mắc viêm âm đạo, viêm lộ tuyến cổ tử cung , viêm tử cung, viêm buồng trứng hay viêm vòi trứng. Các bệnh viêm vùng chậu nếu không được chẩn đoán và điều trị phù hợp có thể ảnh hưởng đến sức khỏe sinh sản, nhưng không phải mọi trường hợp ngứa đều dẫn đến biến chứng này.

Đọc thêm: Dấu hiệu nhận biết bệnh viêm buồng trứng .

Trường hợp ngứa kéo dài, khí hư khác thường, mùi khó chịu, tiểu buốt hoặc đau vùng chậu nên được đánh giá tại cơ sở y tế. Bạn có thể khám khi đang có kinh; hãy thông báo tình trạng ra máu để nhân viên y tế lựa chọn cách thăm khám và lấy mẫu phù hợp. Nếu triệu chứng nhẹ, ổn định và chỉ muốn khám định kỳ, có thể chủ động đặt lịch sau khi hết kinh để dễ quan sát và thoải mái hơn.

Vì sao nhiều người chọn khám sau khi sạch kinh?

Khi đang hành kinh, máu có thể che khuất tế bào cổ tử cung trong xét nghiệm Pap, làm tăng khả năng phải lấy mẫu lại. Vì thế, một số chương trình sàng lọc khuyến nghị đặt lịch ngoài ngày ra máu, thậm chí tránh khoảng hai ngày trước và sau hành kinh nếu có thể. Tuy nhiên, CDC cho biết xét nghiệm Pap và HPV vẫn có thể được thực hiện khi đang có kinh ; khả năng lấy mẫu phụ thuộc lượng máu và đánh giá của nơi làm xét nghiệm.

Khoảng thời gian “3 ngày sau sạch kinh” có thể thuận tiện với một số người nhưng không phải mốc chuẩn áp dụng cho mọi loại khám. Đối với Pap, MedlinePlus gợi ý khoảng 5 ngày sau ngày cuối kỳ kinh ; kế hoạch cụ thể nên theo hướng dẫn của cơ sở xét nghiệm. Kinh nguyệt không tự động khiến tất cả xét nghiệm máu hoặc điện tâm đồ mất độ chính xác, cũng không phải chống chỉ định của khám phụ khoa. Khám đúng quy trình trong kỳ kinh không mặc nhiên làm tăng nguy cơ viêm nhiễm.

Khi nào cần khám ngay, không chờ hết kinh?

Cần đi cấp cứu khi chảy máu ồ ạt kèm choáng, ngất, yếu nhiều, khó thở, đau bụng dưới dữ dội hoặc nghi ngờ mang thai kèm đau bụng, ra máu. Nếu băng vệ sinh thấm đẫm mỗi giờ trong nhiều giờ liên tiếp, cần được đánh giá y tế sớm, nhất là khi có chóng mặt hay tim đập nhanh. ACOG mô tả tình trạng thấm đẫm băng mỗi giờ trong nhiều giờ là một dấu hiệu của kinh nguyệt ra nhiều.

Cũng cần khám sớm nếu kinh kéo dài hơn 7 ngày, có cục máu đông lớn kèm lượng máu nhiều, sốt, khí hư có mùi hôi, đau vùng chậu, ra máu giữa hai kỳ kinh hoặc ra máu sau mãn kinh. Máu sẫm màu hay có cục máu đông đơn độc không đủ để xác định bệnh nặng; cần xét cùng lượng máu và triệu chứng đi kèm. MedlinePlus hướng dẫn đánh giá các kiểu xuất huyết âm đạo bất thường thay vì chờ đến kỳ khám định kỳ.

Những lưu ý trước khi khám phụ khoa

• Vệ sinh: Rửa nhẹ vùng sinh dục ngoài, không thụt rửa âm đạo. Tránh tự dùng thuốc đặt hoặc sản phẩm làm sạch sâu trước khi lấy mẫu nếu chưa được nhân viên y tế hướng dẫn.
• Quan hệ tình dục: Nếu có xét nghiệm Pap, nên tránh quan hệ qua đường âm đạo, thụt rửa và thuốc đặt/kem diệt tinh trùng khoảng 48 giờ trước xét nghiệm theo khuyến nghị của CDC . Nếu đã quan hệ, vẫn có thể đến lịch hẹn và báo cho người lấy mẫu.
• Trang phục: Chọn quần áo rộng, dễ thay để thuận tiện khám vùng bụng và vùng chậu.
• Ăn uống: Khám phụ khoa thông thường không yêu cầu nhịn ăn; chỉ nhịn ăn khi được chỉ định cho xét nghiệm cụ thể.
• Thông tin cần chuẩn bị: Ghi lại ngày đầu kỳ kinh gần nhất, lượng máu, thời gian có triệu chứng, thuốc đang dùng, khả năng mang thai và tiền sử khám, xét nghiệm.

Có thể tìm hiểu về chi phí khám phụ khoa , vì chi phí thực tế phụ thuộc các xét nghiệm và thủ thuật được chỉ định, không phải ai cũng cần cùng một gói khám.

Khám phụ khoa tổng quát gồm những gì?

Người có triệu chứng nên khám theo mức độ cần thiết. Với khám dự phòng, tần suất khám vùng chậu và tầm soát ung thư cổ tử cung cần cá thể hóa theo tuổi, tiền sử, nguy cơ và hướng dẫn hiện hành; không phải mọi người đều cần khám mỏ vịt, làm Pap và xét nghiệm máu hằng năm. Có thể tham khảo thông tin về lựa chọn nơi khám phụ khoa khi cần.

Tùy triệu chứng và chỉ định, nội dung khám có thể bao gồm khám bên ngoài, khám âm đạo và cổ tử cung, đánh giá tử cung và phần phụ; xét nghiệm dịch âm đạo, sàng lọc ung thư cổ tử cung, xét nghiệm máu hay nước tiểu khi có lý do phù hợp. Người chưa kết hôn vẫn có thể khám khi có triệu chứng; lựa chọn thăm khám dựa trên nhu cầu, sự đồng ý và tiền sử tình dục, không dựa vào tình trạng hôn nhân. Việc khám đúng lúc có thể giúp phát hiện và xử trí một số nguyên nhân gây ảnh hưởng khả năng sinh sản; tìm hiểu thêm về vô sinh, hiếm muộn khi có chỉ định đánh giá.

Các bước thăm khám thường gặp

1. Hỏi bệnh và chuẩn bị: Nhân viên y tế hỏi lý do khám, triệu chứng, tiền sử bệnh, chu kỳ kinh, quan hệ tình dục, biện pháp tránh thai và thuốc đang sử dụng; giải thích những bước dự kiến.
2. Khám bụng dưới và bẹn: Khi cần, bác sĩ đánh giá điểm đau, khối bất thường ở bụng, vùng bẹn hoặc hạch; không phải mọi bệnh nhân đều cần tất cả thao tác.
3. Khám bộ phận sinh dục ngoài: Quan sát vùng mu, âm hộ, môi lớn, môi bé, tầng sinh môn, lỗ âm đạo để nhận biết dấu hiệu kích ứng, tổn thương hoặc viêm.
4. Khám bằng mỏ vịt: Nếu phù hợp và người bệnh đồng ý, bác sĩ quan sát thành âm đạo và cổ tử cung, có thể lấy mẫu dịch hoặc mẫu xét nghiệm Pap/HPV khi có chỉ định. Xét nghiệm lậu, chlamydia được chỉ định theo triệu chứng và yếu tố nguy cơ, không chỉ dựa trên việc thấy dịch nhầy.
5. Khám hai tay qua âm đạo và bụng: Được cân nhắc để đánh giá tử cung, phần phụ, điểm đau hoặc khối bất thường. Không phải bước bắt buộc cho mọi người.
6. Khám trực tràng - âm đạo: Chỉ thực hiện trong một số tình huống chuyên biệt khi bác sĩ cần thêm thông tin và có sự đồng ý, không phải thao tác thường quy trong tất cả gói khám.
7. Xét nghiệm cận lâm sàng: Có thể gồm xét nghiệm dịch âm đạo, xét nghiệm tìm tác nhân lây truyền qua đường tình dục, tế bào học cổ tử cung, HPV, xét nghiệm máu, nước tiểu hoặc siêu âm tùy vấn đề lâm sàng.
8. Giải thích kết quả và kế hoạch tiếp theo: Bác sĩ trao đổi kết quả hiện có, chỉ định xét nghiệm bổ sung, điều trị hoặc theo dõi nếu cần.

5 lưu ý quan trọng để buổi khám thuận lợi

Trước ngày khám, cần xác định mục tiêu khám định kỳ hay khám vì triệu chứng. Không tự hoãn khi có dấu hiệu nguy hiểm. Nếu dự kiến làm Pap, nên hỏi nơi xét nghiệm về lịch hẹn khi đang ra máu; NHS khuyến nghị tránh đặt lịch sàng lọc cổ tử cung trong kỳ kinh . Đồng thời, tránh thụt rửa âm đạo, chuẩn bị trang phục thoải mái, chỉ nhịn ăn khi được yêu cầu và trao đổi trung thực các triệu chứng với nhân viên y tế. Bạn có quyền hỏi về mục đích từng thao tác, đề nghị người hỗ trợ nếu cần và yêu cầu dừng thăm khám khi thấy không thoải mái.

Nếu lo ngại việc khám có thể xác định từng quan hệ tình dục hay chưa, có thể đọc thêm bài khám phụ khoa có biết được đã quan hệ hay không .

Tóm lại: Kinh nguyệt không phải lý do phải hoãn mọi cuộc khám phụ khoa. Nên chọn ngày không ra máu cho xét nghiệm sàng lọc nếu có thể, nhưng khám sớm khi có ngứa rát kéo dài, khí hư bất thường hoặc xuất huyết bất thường; đến cơ sở cấp cứu khi chảy máu nhiều kèm choáng, ngất hoặc đau dữ dội.