Ốm nghén bao lâu thì hết?

Đa số các trường hợp ốm nghén sẽ giảm dần và biến mất sau 3 tháng đầu thai kỳ (tuần 12-14). Tuy nhiên, một số mẹ bầu có thể nghén đến lúc sinh.

Bị nghén nặng không ăn được gì phải làm sao?

Nếu nôn quá nhiều dẫn đến mất nước, sụt cân, mẹ bầu cần đến gặp bác sĩ ngay để được truyền dịch và tư vấn dinh dưỡng, tránh ảnh hưởng đến thai nhi.

Thai nghén là gì? 9 Dấu hiệu điển hình & Cách giảm nghén nhanh nhất

Cập nhật:

19/12/2025 3:32 PM

Tác giả:

Bác sĩ CKI Lê Thị Cẩm Hương

Bài viết này được Kiểm duyệt và Tham vấn Chuyên môn bởi: Bác sĩ Chuyên khoa I Lê Thị Cẩm Hương

⭐ Bác sĩ Chuyên khoa I Lê Thị Cẩm Hương

Bác sĩ Chuyên khoa I Lê Thị Cẩm Hương là chuyên gia Sản Phụ khoa với hơn 30 năm kinh nghiệm, từng công tác tại **Bệnh viện Thanh Nhàn** và chuyên sâu trong điều trị **Vô sinh - Hiếm muộn**.

Tóm tắt Kinh nghiệm Chuyên môn Nổi bật:

Học vấn & Bằng cấp: Tốt nghiệp Đại học Y Hà Nội (1986). Hoàn thành Chuyên khoa I Sản Phụ khoa.
Kinh nghiệm: Nguyên Bác sĩ Sản Phụ khoa tại Bệnh viện Thanh Nhàn (25 năm công tác). Từng công tác tại Phòng khám đa khoa Y học Quốc tế.
Chuyên môn sâu: Chuyên điều trị vô sinh - hiếm muộn, các bệnh lý viêm nhiễm phụ khoa, rối loạn kinh nguyệt và tư vấn sức khỏe sinh sản.
Hiện tại: Là Bác sĩ Sản Phụ khoa chủ chốt tại Phòng khám Đa khoa Thái Hà.

Bạn đang mệt mỏi vì những cơn buồn nôn "hành hạ" cả ngày lẫn đêm? Bạn lo lắng không biết thai nghén như vậy có ảnh hưởng đến em bé không? Đừng quá lo lắng! Bác sĩ CKI Lê Thị Cẩm Hương (30 năm kinh nghiệm Sản phụ khoa) sẽ giúp bạn hiểu rõ về hiện tượng sinh lý này, đồng thời mách bạn những bí quyết "vàng" để vượt qua 3 tháng đầu thai kỳ nhẹ nhàng nhất.

Câu hỏi: Xin các bác sĩ giải đáp cho em “Thai nghén là hiện tượng gì? Có nguy cơ ra sao?” Em mới được chuẩn đoán mang thai 2 tuần, đây là đứa con đầu tiên nên vợ chồng em không có kinh nghiệm, lại nghe nói khi mang thai phải trải qua thời kỳ thai nghén rất khổ sở nên em rất lo lắng. Mong các bác sĩ hồi âm cho em sớm, em xin cảm ơn! (Thu Thủy – Hà Đông).

Chào bạn Thu Thủy, thai nghén là hiện tượng sinh lý rất bình thường của nữ giới khi mang thai, tùy vào cơ địa của mỗi người mà có những biểu hiện khác nhau. Có một điều chung là hiện tượng thai nghén đều ít nhiều có ảnh hưởng đến cơ thể người mẹ.

Thai nghén la gì? Biểu hiện của thai nghén ra rao?

Tóm Tắt Tin Sức Khỏe [Hiện]

Thai nghén là gì?

Thai nghén là hiện tượng báo hiệu dấu hiệu mang thai. Khi mang thai, cùng với sự hình thành và phát triển của thai nhi sẽ làm cho cơ thể thai phụ có một loạt các biến đổi, khiến cho thai phụ có những cảm giác lạ và biểu hiện ra những đặc trưng của phụ nữ có thai.

Tin tức sức khỏe có thể chị em sẽ quan tâm: Hình ảnh que thử thai 2 vạch

Top 9 biểu hiện của thai nghén ốm nghén

Nếu bạn vẫn chữa nắm rõ các biểu hienẹ của thai nghén hay biểu hiện ốm nghén như nào thì háy xem ngay 9 triệu chứng nhận biết sớm sau đây.

1. Buồn nôn

Có tới 50% phụ nữ mang thai có hiện tượng nôn mửa và chán ăn, bị phản ứng dữ dội với mùi thức ăn, ngoài ra còn cảm thấy buồn nôn vào mỗi buổi sáng khi mới ngủ dậy. Với triệu chứng này thông thường xảy ra ở mức độ nhẹ, thai phụ vẫn có thể làm việc bình thường, và khoảng sau 3 tháng hiện tượng nôn mửa sẽ biến mất.

Tuy nhiên cũng có những trường nôn mửa do thai nghén rất nghiêm trọng. Nếu tình trạng buồn nôn và phản ứng mạnh với mùi thức ăn kéo dài sẽ gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến việc cung cấp dinh dưỡng cho thai phụ và thai nhi, đồng thời có thể xảy ra hiện tượng mất nước hay trúng độc axit khiến sức khỏe thai nhi bị ảnh hưởng.

Nguyên nhân của hiện tượng buồn nôn là do khi mang thai cơ thể tiết ra hormon Steriod làm việc bài tiết của co bóp dạ dày bị giảm bớt. Sức giãn nở của các bắp thịt thấp, bên cạnh đó thức ăn cùng với nước ứ đọng trong dạ dày làm cho dây thần kinh phế vị phản xạ hưng phấn, cơ thể xảy ra hiện tượng buồn nôn.

Ngoài ra còn 2 yếu tố khác dẫn đến hiện tượng buồn nôn đó là do thiếu xeton và rối loạn quá trình ức chế ở trung khu phía dưới não trung gian.

2.Tim đập nhanh

Tim đập nhanh làm cho tốc độ tuần hoàn của máu trong cơ thể thai phụ tăng và hỗ trợ việc thực hiện bài tiết máu. Bởi trong quá trình mang thai cơ thể mẹ cần cung cấp dinh dưỡng cho thai nhi phát triển, dung lượng máu của người mẹ cũng tăng dần theo suốt thời kỳ mang thai.

Khi thai nhi càng lớn thì vị trí đáy tử cung càng dâng cao khiến cho áp lực trong khoang bụng ngày càng lớn, không gian ở vùng ngực bị nhỏ lại. Lúc này vị trí của tim có những biến đổi lúc thì lên trên một chút, có lúc lại bị lệch sang bên phải hoặc bên trái hoặc áp sát thành ngực khiến tim đập nhanh hơn.

Đây là hiện tượng rất bình thường ở phụ nữ mang thai, nếu thai phụ không bị bệnh về tim mạch hay bệnh huyết áp cao thì không cần lo lắng, chỉ cần chú ý đến cẩn thận khi lên xuống cầu thang và không đi quá nhanh, làm việc quá sức là được.

Đến gần ngày sinh, không nên nằm ngửa vì sẽ xảy ra hiện tượng huyết áp thấp vị trí nằm ngửa, thay vào đó nên nằm nghiêng sang bên trái cơ thể sẽ thỏa mái hơn.

3. Thở gấp

Thở gấp cũng là một hiện tượng của thai nghén. Nguyên nhân là do thai nhi hoàn toàn phụ thuộc vào cơ thể mẹ để hấp thu khí oxy, vì vậy trong quá trình mang thai cơ thể mẹ cần thêm khoảng 20% lượng oxy so với bình thường. Thở gấp làm tăng lượng không khí ở phổi khiến cơ thể có đủ oxy cho bản thân và thai nhi. Cho đến khi đầu của thai nhi ở trong khoang chậu thì tình trạng này mới giảm xuống.

Khi thấy có hiện tượng thở gấp kèm theo đau đầu, hoa mắt và phù thũng… thì cần được đưa tới bệnh viện để khám và cải thiện tình trạng này.

4. Trướng bụng

Ở giai đoạn giữa của thai kỳ, cơ thể mệt mỏi hay thời tiết lạnh làm tử cung thu nhỏ lại là nguyên nhân của hiện tượng chướng bụng.

Giai đoạn cuối của thai kỳ, tử cung phình to ép vào dạ dày làm cho hoạt động tiêu hóa bị trở ngại cũng là nguyên nhân gây ra chướng bụng và táo bón.

Gặp phải hiện tượng này thai phụ chỉ cần chú ý nghỉ ngơi, đồ ăn chia thành nhiều bữa nhỏ và lựa chọn những loại đồ ăn dễ tiêu hóa. Cùng với đó là chăm chỉ đi bộ để làm tăng chức năng co bóp của đường ruột, hiện tượng chướng bụng sẽ giảm.

5. Số lần tiểu tiện tăng

Tử cung và âm đạo nằm phía sau của bàng quang. Khi bắt đầu thai nghén trong khoang chậu của thai phụ sẽ có rất nhiều máu khiến tử cung to ra gây sức ép với bàng quang dẫn đến hiện tượng tiểu nhiều. Thời kì giữa tình trạng tiểu nhiều giảm bớt do tử cung lên cao không ép vào bàng quang nữa nhưng đến giai đoạn cuối của thai kỳ đầu của thai nhi ở trong xương chậu, một lần nữa bàng quang bị gây sức ép, hiện tượng buồn tiểu nhiều lần sẽ nhiều hơn cả thời kỳ đầu.

6. Ra máu âm đạo

Nếu hiện tượng này xảy ra trong ba tháng đầu thì không cần quá lo lắng và chỉ cần chú ý nghỉ ngơi cẩn thận. Nhưng những tháng tiếp theo hiện tượng ra máu vẫn xuất hiện thì đó là do cổ tử cung bị viêm nhiễm, thai nhi thiếu dinh dưỡng và có nguy cơ sẩy thai hoặc đẻ non…

7. Tử cung co bóp dọa đẻ non

Từ tuần thứ 30 trở đi của thai kỳ sẽ xuất hiện nhiều con co bóp khiến cổ tử cung mở ra và nguy cơ đẻ non rất cao. Lúc này cần phải điều trị giảm cơn co.

8. Tăng cân quá nhanh

Dẫn đến tiểu đường sẽ làm cho quá trình sinh nở quá nhanh, trẻ sơ sinh có khả năng bị dị dạng.

9. Tiền sản giật

Đây là bệnh nhiễm độc thai thường gặp, có các biểu hiện như: bị phù mặt và chân tay, cao huyết áp…Biến chứng này khiến cho cơ thể thai phụ bị tổ thương các cơ quan gan và thận, bên cạnh đó thai nhi sẽ chậm phát triển, bị suy thai hoặc thai lưu.

Phân biệt Ốm nghén sinh lý và Nghén bệnh lý nguy hiểm

Rất nhiều mẹ bầu nhầm lẫn giữa việc ốm nghén thông thường với chứng Nghén nặng (Hyperemesis Gravidarum). Theo Bác sĩ Hương, nếu tình trạng nôn ói vượt quá giới hạn chịu đựng của cơ thể, đó là dấu hiệu báo động đỏ.
Hãy đối chiếu ngay bảng dưới đây để biết bạn đang ở mức độ nào:

[Image of comparison chart between morning sickness and hyperemesis gravidarum symptoms]

TIÊU CHÍ	ỐM NGHÉN SINH LÝ (An toàn)	NGHÉN BỆNH LÝ (Cần đi khám)
1. Tần suất nôn	✅ Nôn vài lần trong ngày (thường vào buổi sáng hoặc khi ngửi mùi lạ). ✅ Vẫn giữ được một phần thức ăn trong dạ dày.	⛔ Nôn liên tục, ăn gì nôn nấy. Thậm chí nôn ra mật xanh, mật vàng hoặc nôn ra máu.
2. Cân nặng	✅ Cân nặng đứng chững hoặc chỉ sụt nhẹ (dưới 2kg).	⛔ Sụt cân nhanh chóng (Giảm trên 5% trọng lượng cơ thể so với trước khi mang thai).
3. Dấu hiệu mất nước	✅ Cảm thấy khát nhưng uống nước được. Nước tiểu vàng nhạt.	⛔ Mất nước nghiêm trọng (Môi khô nứt nẻ, mắt trũng, tiểu rất ít, nước tiểu màu sẫm đặc).
4. Tình trạng cơ thể	✅ Mệt mỏi nhưng vẫn có thể đi lại, làm việc nhẹ nhàng. Tinh thần tương đối ổn định.	⛔ Kiệt sức, ngất xỉu (Chóng mặt, hoa mắt, không thể rời khỏi giường, tim đập nhanh, hạ huyết áp).

🚨 LỜI KHUYÊN TỪ BÁC SĨ HƯƠNG:

"Nếu bạn rơi vào trường hợp Nghén bệnh lý (Cột bên phải), tuyệt đối không được chủ quan nằm nhà chịu đựng. Tình trạng mất nước và rối loạn điện giải kéo dài có thể gây suy kiệt cho mẹ và suy thai. Hãy đến ngay cơ sở y tế để được truyền dịch và dùng thuốc chống nôn an toàn."

Bỏ túi 5 mẹo "cứu cánh" giúp mẹ bầu giảm nghén tức thì tại nhà

Bác sĩ Hương chia sẻ: "Không có thuốc đặc trị để hết nghén hoàn toàn, nhưng mẹ bầu có thể áp dụng những thay đổi nhỏ trong lối sống dưới đây để cảm thấy dễ chịu hơn đến 80%:"

🍋
1. Sử dụng Gừng & Chanh tươi
Gừng có tính ấm, giúp làm dịu dạ dày cực tốt. Hãy uống một cốc trà gừng ấm vào buổi sáng hoặc ngậm kẹo gừng. Ngoài ra, ngửi mùi vỏ chanh tươi cũng giúp giảm cảm giác buồn nôn hiệu quả.
🍪
2. Quy tắc "Bánh quy đầu giường"
Đừng vội bật dậy ngay khi thức giấc. Hãy chuẩn bị sẵn vài chiếc bánh quy mặn hoặc bánh mì khô ở đầu giường và ăn ngay khi mới tỉnh dậy. Tinh bột khô giúp trung hòa axit dạ dày dư thừa sau một đêm dài.
🥗
3. Chia nhỏ bữa ăn (6 bữa/ngày)
Tuyệt đối không để bụng quá đói hoặc ăn quá no. Hãy chia 3 bữa chính thành 5-6 bữa nhỏ trong ngày. Dạ dày rỗng là nguyên nhân hàng đầu kích thích cơn buồn nôn ập đến.
💧
4. Uống nước đúng cách
Không uống nhiều nước trong bữa ăn vì gây đầy bụng. Hãy uống từng ngụm nhỏ rải rác trong ngày. Có thể thay thế bằng nước ép trái cây, nước dừa hoặc nước điện giải nếu nôn nhiều.
💊
5. Bổ sung Vitamin B6
Nhiều nghiên cứu chỉ ra Vitamin B6 giúp giảm đáng kể triệu chứng nôn nghén. Tuy nhiên, mẹ bầu cần tham khảo ý kiến bác sĩ về liều lượng (thường là 10-25mg/lần) trước khi sử dụng.

*Lưu ý: Các mẹo trên chỉ áp dụng cho trường hợp nghén sinh lý. Nếu áp dụng không đỡ, bạn cần đi khám ngay.

Những dấu hiệu bất thường mẹ bầu KHÔNG ĐƯỢC chủ quan

Lưu ý đặc biệt từ Bác sĩ Hương: "Rất nhiều chị em nhầm lẫn các dấu hiệu nguy hiểm dưới đây là triệu chứng thai nghén thông thường nên cố chịu đựng. Điều này rất nguy hiểm vì có thể dẫn đến sảy thai, thai lưu hoặc đe dọa tính mạng người mẹ."

Hãy đến gặp bác sĩ ngay lập tức nếu cơ thể xuất hiện 1 trong 4 nhóm triệu chứng sau:

🩸 1. Ra máu âm đạo bất thường

Trong 3 tháng đầu, một chút máu báo (màu hồng nhạt/nâu) có thể là bình thường. Nhưng nếu ra máu đỏ tươi, ra máu cục hoặc ra máu kéo dài, đó là dấu hiệu cảnh báo:

Dọa sảy thai hoặc Sảy thai.
Thai ngoài tử cung (Cực kỳ nguy hiểm).
Chửa trứng.

⚡ 2. Đau bụng dưới dữ dội

Thai nghén bình thường có thể gây tức bụng nhẹ. Tuy nhiên, nếu bạn thấy đau quặn thắt từng cơn, đau lệch về một bên hố chậu hoặc đau cứng bụng, hãy cảnh giác với nguy cơ thai ngoài tử cung vỡ hoặc động thai.

😵 3. Dấu hiệu Tiền sản giật (Nhiễm độc thai nghén)

Thường xuất hiện ở giai đoạn sau của thai kỳ (tuần 20 trở đi) nhưng có thể sớm hơn. Biểu hiện gồm:

Phù nề chân tay, mặt mũi quá mức.
Đau đầu dữ dội, hoa mắt chóng mặt.
Huyết áp tăng cao đột ngột.

🌡️ 4. Sốt cao và Ớn lạnh

Sốt cao trên 38.5 độ C kèm rét run có thể là dấu hiệu nhiễm trùng (như nhiễm trùng đường tiết niệu, cúm, Rubella...). Virus có thể tấn công gây dị tật thai nhi nếu không được hạ sốt và điều trị kịp thời.

🚑 Lời khuyên khẩn cấp:

"Đừng tự đoán bệnh qua mạng! Nếu bạn có bất kỳ dấu hiệu nào kể trên, hoặc đơn giản là linh tính mách bảo có điều gì đó không ổn, hãy đến phòng khám ngay để được siêu âm kiểm tra tim thai."

📞 GỌI BÁC SĨ: 0379.544.317 💬 CHAT TƯ VẤN NHANH

Bạn Thu Thủy thân mến, trên đây là những kiến thức về thai nghén, hy vọng thông qua chia sẻ của chúng tôi bạn đã tìm được đáp án cho câu hỏi “Thai nghén là gì? Có nguy cơ ra sao?” Nếu bạn còn những thắc mắc khác cần được chia sẻ hãy gọi cho chúng tôi theo số điện thoại đường dây nóng 03795.443.317 để được tư vấn trực tiếp và miễn phí. Chúc bạn và con khỏe mạnh.