Khí hư màu nâu trước kỳ kinh: Máu báo thai hay bệnh lý?
Ra khí hư màu nâu không mùi trước kỳ kinh có thể do một lượng nhỏ máu cũ hòa với dịch âm đạo, nhưng cũng có thể liên quan đến thai kỳ, thay đổi nội tiết hoặc bệnh lý phụ khoa. Không thể phân biệt máu báo thai với ra máu trước kinh chỉ dựa vào màu sắc; nếu có khả năng mang thai, cần thử thai đúng thời điểm và theo dõi các triệu chứng đi kèm.
Phân biệt: Máu báo thai hay dấu hiệu sắp có kinh?
Đốm máu đầu thai kỳ và máu xuất hiện trước kỳ kinh đôi khi rất giống nhau. Các dấu hiệu dưới đây chỉ mang tính gợi ý, không đủ để chẩn đoán mang thai.
Thời điểm xuất hiện
Ra máu lấm tấm trong giai đoạn đầu thai kỳ có thể xuất hiện gần ngày dự kiến có kinh. Ra dịch nâu do máu kinh thường gặp ngay trước khi hành kinh hoặc ở cuối kỳ kinh, nhưng thời điểm của hai hiện tượng có thể trùng nhau.
Lượng dịch và màu sắc
Đốm máu liên quan đến giai đoạn đầu thai kỳ thường ít, có thể màu hồng hoặc nâu. Máu kinh khi ra chậm cũng có thể màu nâu nhạt hay nâu sẫm. Không thể lấy sắc độ hay việc có cục máu làm tiêu chí khẳng định hoặc loại trừ thai kỳ.
Thời gian kéo dài
Ra máu lấm tấm có thể chỉ thoáng qua hoặc kéo dài vài ngày; ra dịch nâu trước kinh thường chuyển thành dòng kinh rõ hơn. Tuy nhiên, cả hai đều biến thiên giữa các cá nhân.
Cách kiểm tra đáng tin cậy hơn: Nếu có quan hệ có khả năng mang thai, hãy thử thai từ ngày trễ kinh; nếu không rõ ngày dự kiến có kinh, có thể thử sau ít nhất 21 ngày kể từ lần quan hệ không bảo vệ. Kết quả âm tính quá sớm cần được kiểm tra lại nếu kinh vẫn chưa đến. Khi thử thai dương tính kèm đau bụng hoặc ra máu, cần được đánh giá y tế.
Ra khí hư màu nâu không mùi trước kỳ kinh nguyệt
Ở điều kiện thông thường, khí hư ở nữ giới có màu trắng trong hoặc hơi ngả vàng. Khí hư không có mùi và số lượng của khí hư sẽ biến đổi tùy thuộc vào sự thay đổi trong chu kỳ kinh nguyệt hoặc khi nữ giới có hưng phấn tình dục. Nếu đột nhiên thấy khí hư có màu nâu thì đó có thể là tình trạng khí hư bất thường mà các chị em nên đặc biệt lưu ý.
Khí hư màu nâu thường là dịch âm đạo có lẫn một lượng nhỏ máu. Những nguyên nhân có thể gặp bao gồm:
1. Ra máu lấm tấm ở giai đoạn đầu thai kỳ
Ở người từng có quan hệ tình dục, ra một ít máu màu nâu hoặc hồng gần thời điểm có kinh có thể xuất hiện trong giai đoạn đầu thai kỳ. Hiện tượng này đôi khi được gọi là máu báo thai, nhưng không phải mọi trường hợp ra máu đều do phôi làm tổ và không phải thai kỳ nào cũng có dấu hiệu này. Xét nghiệm hCG và đánh giá lâm sàng khi cần mới giúp xác định thai kỳ. Xem thêm: Dấu hiệu mang thai.
2. Máu kinh ra ít hoặc bong niêm mạc tử cung khi bắt đầu kỳ kinh
Trong một đến vài ngày trước khi kinh ra rõ rệt, lượng máu ít và chảy chậm có thể hòa với dịch âm đạo thành màu nâu. Đây có thể là diễn biến sinh lý của chu kỳ. Không có cơ sở để khẳng định chỉ do prostaglandin tăng quá mức; cần xem xét toàn bộ hoàn cảnh và các triệu chứng khác.
3. Thay đổi nội tiết tố
Dao động nội tiết trong chu kỳ, căng thẳng, thời kỳ chuyển tiếp nội tiết hoặc sử dụng biện pháp tránh thai nội tiết có thể gây ra máu lấm tấm ngoài kỳ kinh. Nếu tái diễn thường xuyên, cần khám để xác định nguyên nhân thay vì tự kết luận do rối loạn nội tiết.
4. Kích ứng hoặc tổn thương sau quan hệ và thủ thuật
Ma sát khi quan hệ, khô âm đạo hoặc can thiệp phụ khoa có thể gây ra một lượng máu nhỏ. Ra máu sau quan hệ lặp lại cần được kiểm tra vì cũng có thể liên quan đến viêm nhiễm hoặc tổn thương cổ tử cung.
Tại sao dịch lại có màu nâu và không mùi?
Vì sao dịch chuyển sang màu nâu?
Máu thoát ra chậm và tồn tại một thời gian trong đường sinh dục có thể sẫm màu do các biến đổi của hemoglobin. Khi hòa với chất nhầy âm đạo, máu tạo thành dịch màu nâu. Hiện tượng này khá thường gặp khi lượng máu ít vào đầu hoặc cuối kỳ kinh.
Không mùi có đồng nghĩa với không viêm nhiễm?
Không. Dịch âm đạo bình thường thường không có mùi khó chịu; tuy vậy, nhiều tình trạng nhiễm trùng hoặc bệnh lý cổ tử cung có thể không gây mùi rõ rệt. Cần đánh giá thêm ngứa, rát, đau vùng chậu, tiểu buốt, ra máu bất thường và yếu tố nguy cơ nhiễm trùng.
Nếu dịch nâu xuất hiện ít ngay sát kỳ kinh, nhanh chóng chuyển sang kinh nguyệt bình thường và không kèm triệu chứng khác, có thể theo dõi. Nên ghi nhận số ngày ra dịch, lượng máu và thời điểm trong chu kỳ; vệ sinh nhẹ nhàng bên ngoài vùng kín, tránh thụt rửa và không tự dùng thuốc khi chưa rõ nguyên nhân.
Khi nào dịch nâu là dấu hiệu bệnh lý?
Dịch nâu kéo dài, xuất hiện lặp lại giữa các kỳ kinh, sau quan hệ hoặc kèm các biểu hiện dưới đây cần được thăm khám. Không có mốc cố định như “trên 3 ngày” đủ để kết luận bệnh lý cho mọi người.
1. Kèm đau bụng dưới dữ dội
Nếu ra máu nâu kèm đau bụng dữ dội hoặc đau một bên, nhất là khi chậm kinh hoặc có khả năng mang thai, cần khám khẩn cấp để loại trừ thai ngoài tử cung. Choáng, ngất, đau vai, đau tăng nhanh hoặc chảy máu nhiều là dấu hiệu cần cấp cứu. Đau vùng chậu cũng có thể liên quan đến lạc nội mạc tử cung và các bệnh lý khác; lạc nội mạc tử cung không đơn thuần là hiện tượng “máu kinh đi ngược”.
2. Có mùi khó chịu, ngứa hoặc rát
Khí hư thay đổi kèm mùi tanh, ngứa, rát, đau khi tiểu hoặc đau vùng chậu có thể gặp trong viêm âm đạo do vi khuẩn, nấm hoặc nhiễm trùng lây truyền qua đường tình dục. Nhiễm trùng cổ tử cung cũng có thể gây ra máu bất thường. Cần khám và làm xét nghiệm phù hợp thay vì tự xác định nguyên nhân theo mùi dịch.
3. Chảy máu sau quan hệ
Ra dịch nâu hoặc máu sau quan hệ có thể do khô âm đạo, lộ tuyến cổ tử cung (cổ tử cung lộn tuyến), polyp hoặc viêm cổ tử cung. Ít gặp hơn, chảy máu bất thường có thể liên quan đến tổn thương tiền ung thư hay ung thư cổ tử cung. Triệu chứng không đồng nghĩa ung thư nhưng cần kiểm tra, đặc biệt khi tái phát.
4. Ra máu nhiều, kéo dài hoặc bất thường sau mãn kinh
Ra máu nhiều, có cục máu lớn, mệt lả hoặc chóng mặt cần được đánh giá kịp thời. Bất kỳ ra máu âm đạo nào sau mãn kinh cũng cần khám, ngay cả khi chỉ là ít dịch màu nâu.
Nên làm gì khi ra khí hư màu nâu trước kỳ kinh?
Hãy ghi lại thời điểm, lượng dịch, triệu chứng đi kèm, khả năng mang thai và các thuốc đang dùng. Nếu nghi ngờ thai kỳ, thử thai vào thời điểm thích hợp. Nếu ra máu tái phát, giữa kỳ kinh hoặc sau quan hệ, nên khám sản phụ khoa; bác sĩ có thể chỉ định thử thai, khám cổ tử cung, xét nghiệm nhiễm trùng hoặc siêu âm tùy tình huống.
Tham khảo thêm các chủ đề khí hư liên quan:
- Khí hư loãng như nước
- Khí hư có mùi chua
- Khí hư màu trắng sữa
- Khí hư đặc quánh như keo
- Khí hư màu đen trước kỳ kinh nguyệt
Hỏi đáp: Khí hư màu nâu trước kỳ kinh
Ra khí hư màu nâu trước kỳ kinh có phải mang thai không?
Có thể nhưng không đủ căn cứ để kết luận. Cần dựa vào xét nghiệm thử thai đúng thời điểm; nếu kết quả âm tính nhưng vẫn chậm kinh, nên thử lại hoặc hỏi ý kiến bác sĩ.
Khí hư màu nâu không mùi có nguy hiểm không?
Một ít dịch nâu gần kỳ kinh không kèm triệu chứng khác thường không đáng lo. Tuy nhiên, không mùi không loại trừ bệnh lý. Hãy khám nếu tình trạng tái diễn, ra máu ngoài kỳ kinh, sau quan hệ hoặc kèm đau, ngứa, sốt.
Khi nào cần cấp cứu?
Nếu nghi mang thai mà ra máu kèm đau bụng một bên hoặc dữ dội, ngất, choáng hay đau vai; hoặc nếu chảy máu rất nhiều, hãy đến cơ sở cấp cứu ngay.
