Độ pH âm đạo chuẩn là bao nhiêu? Cách đo & Cân bằng tại nhà

Bạn đang lo lắng vì vùng kín có mùi chua, ngứa ngáy hay khí hư ra nhiều bất thường? Bạn đã nghe nhiều về 'độ pH âm đạo' nhưng không biết chỉ số của mình đang ở mức báo động hay an toàn?

Đừng chủ quan! Mất cân bằng độ pH chính là 'thủ phạm' thầm lặng khiến nấm và vi khuẩn tấn công, thậm chí cản trở khả năng thụ thai. Trong bài viết này, Bác sĩ CKI Nguyễn Thị Thoàn - Thai Ha Clinic (Hơn 40 năm kinh nghiệm Sản Phụ khoa) sẽ hướng dẫn bạn cách tự kiểm tra độ pH tại nhà và bí quyết cân bằng hệ vi sinh vùng kín chuẩn y khoa 2026.

Độ ph âm đạo là gì?

Độ ph trong định nghĩa y học là thang đo độ kiềm hoặc mức độ axit của một chất cụ thể nào đó. Thang này thường được tính từ 0 – 14, cụ thể:

• Độ ph lớn hơn 7 là có tính kiềm
• Độ ph nhỏ hơn 7 là có tính axit
• Độ ph lớn bằng 7 được coi là trung tính

Nhiều nghiên cứu cho rằng, độ ph dù có tính kiềm hay axit thì đều là thước đo để kiểm tra sức khỏe sinh sản của nữ giới có khỏe mạnh hay không.

Để kiểm tra độ ph của âm đạo, người ta thường sử dụng một loại giấy đặc biệt gọi là giấy quỳ. Thường thì độ ph âm đạo bình thường, giấy quỳ sẽ chuyển từ màu xanh sang màu đỏ, đây là tính axit của độ ph.

Độ ph âm đạo bao nhiêu là bình thường?

Theo nghiên cứu, độ ph bình thường sẽ nằm trong khoảng từ 3,8 – 4, 5 và tương ứng với độ axit vừa phải. Tuy nhiên, độ ph cũng có thể thay đổi tùy vào từng giai đoạn phát triển của một người phụ nữ.

Ví dụ: Khi người phụ nữ bước vào giai đoạn sinh sản (thường là từ 15 – 49 tuổi) thì độ ph thường sẽ thấp hơn hoặc bằng với mức 4,5. Còn trước khi có kinh nguyệt và sau thời kỳ mãn kinh, độ ph âm đạo này thường cao hơn 4,5.

Một môi trường âm đạo có tính axit không chỉ giúp cân bằng vùng kín mà nó còn có tác dụng hữu hiệu trong việc bảo vệ. Nó tương ứng như một rào cản để ngăn ngừa, chống lại các loại nấm men, vi khuẩn không tốt tấn công vào âm đạo.

Nếu độ ph âm đạo cao trên mức 4,5 thì sẽ tạo điều kiện thuận lợi cho các vi khuẩn có hại sinh sôi, phát triển. Khi đó, người phụ nữ sẽ dễ gặp phải các bệnh nhiễm trùng sau:

Viêm âm đạo do vi khuẩn

Đây là một loại nhiễm trùng thường gặp, có tên gọi là viêm âm đạo do vi khuẩn – Bacterial vaginosis (BV). Đôi khi, viêm âm đạo cũng có thể bắt nguồn từ việc quan hệ tình dục không an toàn, dị ứng với các sản phẩm vệ sinh vùng kín…

Khi âm đạo bị viêm, người bệnh sẽ thấy vùng kín của mình có một mùi hôi không mấy dễ chịu, khí hư thường có màu trắng, vàng hoặc xám bất thường. Nhiều trường hợp còn có biểu hiện ngứa ngáy ở âm đạo kèm biểu hiện tiểu rát, khó chịu khi đi tiểu.

Viêm âm đạo do vi khuẩn có thể không gây hại, tuy nhiên thì nữ giới khi gặp phải tình trạng nhiễm trùng này đều có nguy cơ cao mắc phải các bệnh nhiễm trùng nguy hiểm như virus herpes simplex, HPV và HIV.

Nhiễm Trichomonas

Nhiễm Trichomonas là một loại bệnh lây truyền chủ yếu qua con đường tình dục (STD) do một loại ký sinh trùng có tên là Trichomonas vagis gây ra. Người bệnh khi gặp phải có nguy cơ cao bị vô sinh hiếm muộn, dễ bị nhiễm các bệnh lây truyền qua đường tình dục.

Đối với trường hợp nhiễm Trichomonas, bệnh nhân sẽ gặp phải một số dấu hiệu điển hình như dịch tiết âm đạo ra nhiều, có màu sắc lạ và có mùi hôi tanh, khó chịu, đau mỗi khi giao hợp, tiểu nóng rát, tiểu nhiều lần, đau khi đi tiểu…

Thường thì môi trường âm đạo nếu có tính axit sẽ không gây hại gì. Tuy nhiên, nếu độ axit tăng quá nhanh sẽ làm đi khả năng sinh sản của nữ giới. Nguyên nhân là do tinh trùng thường phát triển mạnh trong môi trường kiềm.

Và độ ph âm đạo hợp lý nhất để tinh trùng có thể bơi thường là từ 7,0 – 8,5. Khi có quan hệ tình dục, độ ph trong âm đạo có xu hướng tăng lên, môi trường axit sẽ có tính kiềm hơn để tạo điều kiện thuận lợi cho tinh trùng đi tìm trứng.

Vai trò của độ ph trong âm đạo

Như đã nói, độ ph trong âm đạo là một yếu tố không thể thiếu và cực kỳ quan trọng trong việc bảo vệ vùng kín. Độ ph âm đạo ở mức ổn định, cân bằng sẽ tạo điều kiện cho sự phát triển đồng đều của các loại vi khuẩn cư trú trong âm đạo.

• Khi độ ph ở mức cân bằng, việc kiểm soát các tác nhân có hại sẽ trở nên dễ dàng hơn, giúp kiểm soát được các loại nấm, tạp khuẩn và ngăn chặn các tác nhân có hại tấn công vào môi trường âm đạo.
• Không những vậy, độ ph âm đạo ở mức cân bằng cũng có vai trò giúp tinh trùng có thể di chuyển nhanh chóng, dễ dàng hơn khi đến tìm trứng để thụ thai, nói cách khác là giúp quá trình thụ thai diễn ra thuận lợi.

Trường hợp âm đạo mất cân bằng, độ ph không ổn định sẽ là cơ hội của nhiều tác nhân có hại, chúng sẽ tấn công vào cơ quan sinh sản gây ra các bệnh viêm nhiễm phụ khoa. Khi đó, tinh trùng sẽ bị cản trở và khó gặp được trứng, dễ gây vô sinh hiếm muộn ở nữ giới.

Nguyên nhân khiến độ ph âm đạo mất cân bằng

Dưới đây là một số nguyên nhân khiến độ ph âm đạo bị mất cân bằng, không ổn định:

• Kinh nguyệt: Máu kinh nguyệt thường có tính kiềm và dễ làm tăng độ ph trong âm đạo. Kinh nguyệt khi chảy qua âm đạo, thấm vào băng vệ sinh hoặc tampon sẽ dễ làm tăng mức ph của âm đạo.
• Nhiễm khuẩn: Thường xảy ra do có nhiều vi khuẩn trong âm đạo, điều này cũng là một trong những nguyên nhân khiến mức độ ph âm đạo tăng lên.
• Tinh dịch: Khi quan hệ tình dục, tinh dịch thường có tính kiềm và khi chảy vào âm đạo cũng khuyến khích sự phát triển của một số vi khuẩn, từ đó có thể làm gia tăng tạm thời độ ph âm đạo.
• Dùng thuốc: Việc lạm dụng thuốc kháng sinh không chỉ tiêu diệt các vi khuẩn có hại mà nó còn có thể tiêu diệt đi những vi khuẩn có lợi, từ đó dễ làm mất cân bằng môi trường âm đạo.
• Sử dụng tampon: Tampon thường có tác dụng thấm máu kinh cùng các loại vi khuẩn tốt, xấu. Và việc sử dụng tampon cũng giúp ngăn ngừa các loại vi khuẩn có lợi trong âm đạo, từ đó khiến độ ph ở vùng kín tăng lên.
• Thụt rửa sâu: Có khá nhiều chị em thường xuyên thụt rửa âm đạo nhưng lại không biết rằng, việc làm này không chỉ khiến độ ph âm đạo tăng lên mà còn tạo điều kiện cho sự phát triển của các loại vi khuẩn có hại. Nguyên nhân này chiếm tới 20% các trường hợp.

Ngoài ra, nếu vệ sinh vùng kín quá sạch sẽ, sử dụng dung dịch vệ sinh không phù hợp cũng khiến độ ph trong âm đạo tăng lên, dễ dẫn đến nhiễm trùng.

Hướng dẫn tự kiểm tra độ pH vùng kín tại nhà (Chuẩn y khoa)

Thay vì đoán già đoán non, Bác sĩ CKI Nguyễn Thị Thoàn khuyên chị em nên trang bị sẵn Que thử pH âm đạo (có bán tại các nhà thuốc hoặc Shopee/Lazada). Đây là cách nhanh nhất để biết "cô bé" đang khỏe mạnh hay đang kêu cứu.

Quy trình 3 bước thực hiện:

1. Chuẩn bị: Rửa tay thật sạch bằng xà phòng. Lấy que thử và bảng so màu ra khỏi hộp. (Lưu ý: Không chạm tay vào vùng giấy quỳ ở đầu que).
2. Lấy mẫu: Dùng tăm bông y tế (thường đi kèm bộ test) đưa nhẹ vào âm đạo khoảng 2-3cm, xoay nhẹ để thấm dịch tiết. Sau đó phết dịch lên vùng giấy quỳ.
3. Đọc kết quả: Đợi khoảng 30 giây để giấy đổi màu, sau đó so sánh với bảng màu đi kèm.

Độ pH âm đạo và Vô sinh: "Sát thủ" thầm lặng của tinh trùng

Bạn có biết: Tinh trùng vô cùng "mỏng manh" và chỉ sống khỏe trong môi trường kiềm (pH từ 7.2 - 8.0). Trong khi đó, âm đạo của phụ nữ lại là môi trường axit (pH 3.8 - 4.5).

Bác sĩ CKI Nguyễn Thị Thoàn giải thích: "Về mặt sinh học, môi trường axit của âm đạo là để bảo vệ phụ nữ khỏi vi khuẩn, nhưng nó lại là 'bể axit' đối với tinh trùng. Thông thường, vào ngày rụng trứng, cổ tử cung sẽ tiết ra dịch nhầy có tính kiềm để trung hòa axit, tạo ra 'con đường màu xanh' cho tinh trùng bơi vào gặp trứng."

Tuy nhiên, nếu độ pH âm đạo bị mất cân bằng (quá axit hoặc quá kiềm do viêm nhiễm), cơ chế tự nhiên này sẽ bị phá vỡ, dẫn đến vô sinh - hiếm muộn:

• Nếu pH quá thấp (< 3.5): Môi trường quá chua sẽ tiêu diệt tinh trùng ngay khi vừa được phóng thích, khiến chúng "chết yểu" trước khi kịp bơi đến cổ tử cung.
• Nếu pH quá cao (> 5.0): Thường là dấu hiệu của viêm nhiễm. Bạch cầu sẽ được huy động đến để diệt vi khuẩn, và vô tình tiêu diệt luôn cả tinh trùng (hiện tượng thực bào).

Các biện pháp giúp cân bằng độ ph âm đạo

Thường thì độ ph trong âm đạo bị mất cân bằng bắt nguồn từ chế độ sinh hoạt, ăn uống không đúng cách, hợp lý. Do đó, chị em phụ nữ có thể chú ý một số biện pháp sau để giúp độ ph âm đạo ở mức cân bằng, ổn định:

• Tránh thụt rửa âm đạo khi vệ sinh vùng kín. Việc thụt rửa sẽ vô tình tiêu diệt đi những loại vi khuẩn có hại trong âm đạo, từ đó dẫn đến mất cân bằng trong môi trường nhạy cảm này, khi đó độ ph cũng dễ thay đổi.
• Chú ý vệ sinh bên ngoài âm đạo một cách cẩn thận, tránh sử dụng các loại dung dịch vệ sinh không chất lượng. Tốt nhất là nên tìm hiểu kỹ và tham khảo ý kiến của bác sĩ về loại dung dịch vệ sinh vùng kín phù hợp.
• Chú ý thay băng vệ sinh đầy đủ, cẩn thận trong những ngày có kinh nguyệt để tránh làm tăng độ ph âm đạo, đồng thời giúp ngăn ngừa viêm nhiễm phụ khoa.
• Vệ sinh vùng kín sạch sẽ hàng ngày bằng nước sạch. Sau khi vệ sinh vùng kín xong thì nên dùng một chiếc khăn sạch, mềm lau khô âm hộ.
• Mặc những loại trang phục, đặc biệt là các loại đồ lót có tính hút ẩm tốt, đồ lót làm bằng chất liệu cotton để giúp vùng kín luôn khô thoáng, sạch sẽ.
• Nên thực hiện quan hệ tình dục an toàn, sử dụng bao cao su đầy đủ khi quan hệ nhằm phòng tránh mang thai ngoài ý muốn, đặc biệt là giúp phòng tránh các bệnh lây truyền qua đường tình dục.
• Tránh sử dụng các loại dụng cụ tử cung và các loại thuốc có chứa hormone để phòng tránh thai vì sẽ làm ảnh hưởng đến độ ph âm đạo.
• Xây dựng cho bản thân một chế độ dinh dưỡng lành mạnh, hợp lý, bổ sung đầy đủ các loại rau quả, trái cây tươi, ngũ cốc nguyên hạt, nên uống đầy đủ nước cho cơ thể.
• Nên bổ sung sữa chua vào thực đơn hàng ngày, nguyên nhân là do sữa chua có chứa lượng probiotic dồi dào giúp cân bằng, ổn định độ ph âm đạo.
• Có thể uống men vi sinh để giúp duy trì trạng thái ổn định của môi trường âm đạo, từ đó giúp ổn định mức độ ph trong đó.
• Hạn chế sử dụng các loại thực phẩm chứa nhiều dầu mỡ, thức ăn cay nóng, đồ chiên rán và các chất kích thích có hại như cà phê, rượu, bia, nước ngọt có gas…
• Tránh đặt thuốc âm đạo khi chưa có sự đồng ý của bác sĩ chuyên khoa.
• Nếu nhận thấy những dấu hiệu sau thì cần chủ động tới cơ sở y tế uy tín để thăm khám, điều trị ngay: Khí hư ra nhiều có màu lạ, có mùi hôi khó chịu; ngứa ngáy ở vùng kín kèm biểu hiện nóng rát, đau mỗi khi đi tiểu.

"Cặp bài trùng" Probiotics & Prebiotics: Vũ khí sinh học khôi phục độ pH

Khi bị viêm nhiễm hoặc mất cân bằng pH, phản xạ đầu tiên của chị em là dùng thuốc kháng sinh/thuốc đặt. Tuy nhiên, Bác sĩ CKI Nguyễn Thị Thoàn cảnh báo: "Kháng sinh giống như một quả bom nguyên tử, nó tiêu diệt vi khuẩn có hại nhưng cũng giết chết luôn cả lợi khuẩn Lactobacillus, khiến vùng kín trở thành 'vườn không nhà trống'. Đó là lý do bạn cứ khỏi được vài tuần lại bị tái phát."

Giải pháp bền vững nhất năm 2026 là Cấy lại hệ vi sinh (Reseeding) thông qua:

Probiotics (Lợi khuẩn - Những chiến binh bảo vệ)

Không phải loại men vi sinh nào cũng tốt cho vùng kín. Bạn cần tìm đúng chủng Lactobacillus (đặc biệt là L. rhamnosus và L. reuteri).

• Cơ chế: Chúng bám dính vào niêm mạc âm đạo, tiết ra Axit Lactic để hạ độ pH xuống mức chuẩn (< 4.5) và sản sinh H2O2 (Hydrogen Peroxide) để tiêu diệt nấm/vi khuẩn gây hại.

Prebiotics (Thức ăn cho lợi khuẩn)

Lợi khuẩn cũng cần ăn để sống. Prebiotics chính là chất xơ hòa tan giúp nuôi dưỡng đội quân Lactobacillus này lớn mạnh.

• Nguồn thực phẩm: Tỏi, hành tây, măng tây, chuối, yến mạch và các loại đậu.

Thực đơn "Eat Clean" cho vùng kín: Ăn gì để cân bằng pH?

Theo Bác sĩ CKI Nguyễn Thị Thoàn, chế độ ăn uống ảnh hưởng trực tiếp đến mùi và độ pH của dịch tiết âm đạo thông qua "Trục Ruột - Âm đạo". Nếu bạn nạp quá nhiều đường, nồng độ Glucose trong dịch tiết âm đạo sẽ tăng cao, biến nơi đây thành "bữa tiệc thịnh soạn" cho nấm Candida và vi khuẩn gây mùi.

Dưới đây là nguyên tắc dinh dưỡng "3 TĂNG - 1 GIẢM" để lấy lại độ pH chuẩn (3.8 - 4.5):

1. Tăng Vitamin C tự nhiên: Ổi, cam, kiwi, dâu tây. Vitamin C giúp tăng cường hệ miễn dịch và duy trì tính axit nhẹ cho môi trường âm đạo.
2. Tăng thực phẩm giàu Allicin: Tỏi, hành tây. Đây là "kháng sinh tự nhiên" mạnh nhất, giúp kìm hãm sự phát triển của nấm men.
3. Tăng nước lọc: Uống đủ 2-2.5 lít nước/ngày giúp làm loãng nước tiểu, rửa trôi vi khuẩn có hại ở niệu đạo và giúp khí hư loãng, trong hơn.
4. Giảm tuyệt đối Đường tinh luyện: Cắt giảm trà sữa, bánh ngọt, nước ngọt có gas. Đây là nguyên tắc sống còn nếu bạn muốn trị dứt điểm nấm ngứa.

Chắc hẳn qua bài viết này, chị em đã nắm rõ hơn về độ ph âm đạo bao nhiêu là bình thường, đồng thời giúp duy trì độ ph ở mức ổn định. Nếu muốn tư vấn cụ thể hơn, chị em có thể gọi ngay vào số hotline 0379544317 để các chuyên gia giải đáp nhé!

Thông tin thêm:

- Mẹo chữa viêm âm đạo

- Chữa viêm âm đạo ở đâu tốt